Nasze najnowsze artykuły
Bezpłatna kolonoskopia na NFZ – badanie, które ratuje życie
Profilaktyka raka jelita grubego
Rak jelita grubego jest jednym z najczęstszych nowotworów złośliwych w Polsce – zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Każdego roku diagnozuje się go u około 18 tysięcy osób, co czyni go drugim najczęściej występującym nowotworem w Polsce, zaraz po raku płuca.
Choroba ta jest szczególnie niebezpieczna, ponieważ może rozwijać się bezobjawowo przez wiele lat. Właśnie dlatego kluczowe znaczenie mają badania przesiewowe, które pozwalają wykryć zmiany nowotworowe lub przednowotworowe na bardzo wczesnym etapie – często jeszcze zanim pojawią się jakiekolwiek dolegliwości.
Kto może skorzystać z bezpłatnej kolonoskopii?
Program przesiewowych badań w kierunku raka jelita grubego finansowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia jest przeznaczony dla osób, które:
– nie mają objawów sugerujących nowotwór jelita grubego,
– nie miały wykonywanej kolonoskopii w ciągu ostatnich 10 lat,
– spełniają kryterium wiekowe:
50–65 lat,
40–49 lat, jeśli u krewnego pierwszego stopnia (rodzic, rodzeństwo, dziecko) rozpoznano raka jelita grubego.
Jak dokładnie wygląda badanie kolonoskopii?
Kolonoskopia wykonywana jest przy użyciu specjalistycznego urządzenia – kolonoskopu, który ma postać cienkiego, giętkiego i elastycznego przewodu zakończonego kamerą oraz źródłem światła. Dzięki temu lekarz może dokładnie obejrzeć wnętrze jelita grubego na monitorze w czasie rzeczywistym.
W trakcie badania kolonoskop jest ostrożnie wprowadzany przez odbyt, następnie przesuwany stopniowo przez odbytnicę i kolejne odcinki jelita grubego. Badanie umożliwia ocenę błony śluzowej jelita, wykrycie zmian zapalnych, polipów lub zmian nowotworowych.
Jeśli podczas badania zostaną zauważone nieprawidłowości, lekarz może:
pobrać wycinki do badania histopatologicznego,
usunąć polipy (do 15 mm), które często są zmianami przedrakowymi.
Badanie trwa zazwyczaj od 15 do 40 minut. W zależności od wskazań medycznych kolonoskopia może być wykonana:
w znieczuleniu miejscowym (z użyciem żelu znieczulającego),
lub w znieczuleniu ogólnym, dzięki czemu pacjent nie odczuwa bólu ani istotnego dyskomfortu.
Przygotowanie do kolonoskopii – klucz do jakości badania
Prawidłowe przygotowanie do kolonoskopii jest jednym z najważniejszych elementów całego badania.
Od stopnia oczyszczenia jelita bezpośrednio zależy możliwość dokładnej oceny jego wnętrza, a tym samym jakość i wiarygodność wyniku.
Przygotowanie obejmuje:
odpowiednią dietę na kilka dni przed badaniem,
przyjęcie preparatu przeczyszczającego, którego zadaniem jest dokładne oczyszczenie jelita z treści pokarmowej.
Celem przygotowania jest całkowite oczyszczenie jelita, tak aby lekarz mógł:
dokładnie obejrzeć błonę śluzową,
nie przeoczyć drobnych polipów lub wczesnych zmian nowotworowych,
bezpiecznie pobrać wycinki lub usunąć zmiany.
Należy mieć świadomość, że nieprawidłowe przygotowanie może uniemożliwić wykonanie badania lub znacząco obniżyć jego jakość, co czasem wiąże się z koniecznością jego powtórzenia w innym terminie.
Szczegółowe zalecenia dotyczące diety i przygotowania pacjent otrzymuje zawsze w placówce realizującej badanie – warto ściśle się do nich zastosować.
Program jest bezpłatny i nie wymaga skierowania
Aby skorzystać z badania:
nie potrzebujesz skierowania,
wystarczy, że należysz do grupy uprawnionej i zgłosisz się do placówki realizującej program.
Badania wykonywane są w wielu placówkach na terenie całej Polski. Aktualną listę ośrodków można znaleźć na stronie NFZ.
Dlaczego warto się zbadać?
Lekarze podkreślają jednoznacznie: kolonoskopia ratuje życie.
Wykrycie zmian na wczesnym etapie często pozwala uniknąć rozwoju nowotworu lub rozpocząć leczenie, zanim choroba stanie się zagrożeniem dla życia.
Jeśli spełniasz kryteria programu – nie odkładaj badania.
Treści zawarte w artykule mają charakter informacyjno-edukacyjny i są zgodne ze stanem wiedzy na dzień publikacji. Artykuł nie stanowi porady medycznej ani nie zastępuje indywidualnej konsultacji ze specjalistą.





